پيامبر خدا صلى‏ الله ‏عليه و ‏آله و سلّم :

وضو ، بخشى از ايمان است و مسواك زدن بخشى از وضو .     كنزالعمّال : 26200 منتخب ميزان الحكمة : 288

مسواک نماد پاک کردن ظاهر و باطن دهان می‌باشد، سر ظاهری مسواک این است که اگر پسماند غذا در دهان باقی مانده است، خارج شود و دهان هنگام ذکر تمیز باشد. در هنگام نماز دهان خوشبو باشد تا موجب اذیت خود و دیگران هنگام قرائت نشود، رسول خدا صلی الله علیه وآله وسلم فرمود «راه قرآن را پاک نگاهدارید»، گفتند «ای رسول خدا! راه قرآن چیست؟»، فرمود «دهان شما»، گفتند «به چه پاک کنیم؟»، فرمود «با مسواک زدن»قال رسول الله(ص): نظِفّوا طریق القرآن.قیل: یا رسول الله و ما طریقُ القرآنِ؟قال: افواهکم. قیل: بماذا؟قال: بالسوّاک.» بحار ج921 ص 213

آن قدر مسواک برای نماز مهم است که پیامبر اکرم (ص) فرمودند «لا ان اشق على امتى ، لامرتهم بالسواک مع کل صلوه»، «اگر بر امت من سخت و دشوار نبود، هر آیینه به آنها دستور مى‌دادم که با هر نماز مسواک بزنند»،[(میزان الحکمه، ج 4، ص 597)]

سر باطنی این عمل این است که مجرای ذکر خداوند منان پاک و تمییز باشد، زیرا دهان مجرای قرآن است و اگر آلوده بود، خواندن نماز که قسمت عمده آن قرآن است، اثر کافی را نمی‌بخشد، چرا که اگر آب زلال را از نهر کثیف و لایروبی نشده بگذرانید، هر چند آب تمیز باشد، تیره می‌شود، لذا بنده‌ای که در مقابل خالق خود برای لحظاتی به فیض حضور می‌رسد، شایسته است همه اعضا و جوارحش حتی دهانش که مجرای ذکر نورانی است، پاک و تمیز باشد.


در رویات دستور داریم که قبل از وضو مسواک بزنیم ولی اگر فراموش کرده باشیم  باید بعد از وضو انجام بدهیم.

در احادیث آمده اگر کسی با مسواک برای نماز بایستد؛ ملک و فرشته دهان بر دهان وی می گذارد و آنچه (نمازگزار) می گوید ضبط می کند.

ولی اگر کسی مسواک نکند ملک به کناری می ایستد و قرائتش را می شنود.

افزایش ثواب نماز با مسواک : دو رکعت نماز با مسواک بهتر از 70 رکعت نماز بدون مسواک است.حلیة المتقین، ص 126 – 127